ความเป็นมาสถาบันพัฒนาผู้นำท้องถิ่น :

พ.ศ. 2548 นายแพทย์ชาญชัย ศิลปอวยชัย นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่มีแนวคิดให้
ดำเนินการจัดตั้งสถาบันพัฒนาผู้นำท้องถิ่น องค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่ขึ้นที่ ต. สูงเม่น อ. สูงเม่น
จังหวัดแพร่ เพื่อใช้เป็นศูนย์การเรียนรู้ วิจัยและฝึกอบรมด้านเกษตรธรรมชาติเนื่องจาก
“เกษตรกรรมธรรมชาติ” เป็นทางเลือกหนึ่งของเกษตรกรไทยในปัจจุบัน

ดังนั้นแนวคิดเรื่องการส่งเสริมเกษตรโครงการผลิตหมูหลุมเพื่อสร้างรายได้และแก้ไขสิ่งแวดล้อม
จึงเกิดขึ้นในจังหวัดแพร่และกลุ่มภาคเหนือตอนล่าง ถิ่นฟ้าล้านนาตะวันออก (แพร่-น่าน-พะเยา-เชียงราย)
จึงเกิดขึ้น ในปี 2547 เริ่มต้นที่เกษตรกรมีปัญหาเรื่องการเลี้ยงสุกร..คือ กลิ่นเหม็นจากสุกรที่ทำการเลี้ยง
ก็สามารถแก้ไขได้โดยกระบวนการเลี้ยงสุกรชีวภาพ(หมูหลุม)

นอกเหนือจากการแก้ไขมลภาวะเรื่องกลิ่นเหม็นของมูลสุกรในชุมชนแล้ว วันนี้การเลี้ยงสุกรชีวภาพ
หรือหมูหลุมก็ยังส่งผลให้เกิดรายได้ตามมาอย่างน่าพอใจ จนเป็นที่ยอมรับขององค์การบริหารส่วนท้องถิ่น
ในจังหวัดแพร่-น่าน-เชียงรายและพะเยาให้เป็นยุทธศาสตร์ส่งเสริมการผลิตเพื่อได้อาหารปลอดภัย
(Food Safety) โดยสอดคล้องกับพระราชดำริฯของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
องค์ปัจจุบัน และเน้นหนัก“ทฤษฎีใหม่” และ “เกษตรพอเพียง” อย่างเป็นรูปธรรม

รายได้ในวันนี้ของผู้เลี้ยงสุกรชีวภาพ(หมูหลุม) ได้จากการจำหน่ายสุกรโดยใช้เวลาเลี้ยงเพียง
4 เดือนโดยใช้พันธุ์สุกรลูกผสมสามสายเลือดหรือสุกรขุน มีจำหน่ายอยู่ทั่วไป นอกจากนั้นแล้ว....มูลสุกร
ที่อยู่พื้นคอกก็ยังสามารถนำออกมาผสมจำหน่ายได้อีกโดยนำออกมาหลังจากการเลี้ยงสุกร 2 เดือน
ผ่านไปแล้ว และผสมทดแทนลงไปในหลุมใหม่ปุ๋ยพื้นคอกสุกรสามารถจำหน่ายได้ในราคากิโลกรัมละ
1 – 3 บาท เพื่อให้เกษตรกรได้นำไปใส่ไร่นาพืชผักและเหมาะสำหรับผลไม้ทุกชนิด

บัดนี้เกษตรกรส่วนใหญ่ในภูมิภาคแถบนี้ได้มีเนื้อสุกรที่ปลอดภัยจากสารพิษบริโภคและมีรายได้จาก
การจำหน่ายอย่างต่อเนื่อง ตลอดจนมีการนำเอาสิ่งเหลือใช้ในฟาร์มทุกชนิดนำกลับมาใช้ประโยชน์ใหม่
(Recycle) เป็นการลดต้นทุนการผลิตอย่างได้ผล ด้วยกระบวนการหมักทดแทนการต้มเศษอาหารและเศษ
พืชจากฟาร์ม เพื่อเป็นอาหารเลี้ยงสุกร และใช้น้ำตาลทรายแดงทดแทนกากน้ำตาลที่เคยใช้กันเพราะ
น้ำตาลทรายแดงมีคุณสมบัติที่ดีและพิเศษกว่ากากน้ำตาล เพราะน้ำตาลทรายแดงเหมาะที่จะเป็นอาหาร
ของจุลินทรีย์ในธรรมชาติ ไม่ส่งผลกระทบต่อการบริโภคของสัตว์เลี้ยงทุกชนิดเช่น อาการท้องเสียของ
สุกร เป็นต้น ในกรณีที่ทำน้ำหมักจากพืชสีเขียวหรือน้ำหมักจากสัตว์ เช่น หอยเชอรี่ เป็นต้น หากใช้
กากน้ำตาลในการหมักก็มักจะมีผลกระทบตามมากับการใช้คือ เกิดโรคราดำได้มากกว่าการใช้น้ำตาล
ทรายแดงในกระบวนการหมัก

วันนี้เกษตรกรในกลุ่มถิ่นฟ้าล้านนาตะวันออกได้หันมาให้ความสนใจในเรื่องเกษตรกรรมธรรมชาติ
กันอย่างแพร่หลาย นับว่าเป็นก้าวหนึ่งของการส่งเสริมการเกษตรที่เห็นเป็นรูปธรรมอย่างแท้จริง องค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่ได้นำมาเป็นต้นแบบในการส่งเสริมอาชีพของเกษตรกร ในการแก้ไขปัญหา
ความยากจนในชนบทและได้ดำเนินการจัดตั้ง สถาบันพัฒนาผู้นำท้องถิ่นองค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่
เพื่อใช้เป็นสถานที่ฝึกอบรมและวิจัยเกษตรธรรมชาติและฝึกอบรมผู้นำท้องถิ่นด้านต่าง ๆสถาบันนี้ตั้งอยู่
ที่หน้าสถานีตำรวจภูธรอำเภอสูงเม่นจังหวัดแพร่ เพื่อเป็นศูนย์การเรียนรู้และถ่ายทอดเทคโนโลยีให้แก่
ผู้สนใจได้ฝึกปฏิบัติและนำไปประกอบอาชีพต่อไปในอนาคต ถ่ายทอดความรู้สู่เกษตรกรให้สามารถนำ
ไปปฏิบัติได้จริง รวมทั้งเป็นศูนย์ฝึกอบรมผู้นำท้องถิ่น พัฒนาบุคลากรในจังหวัดแพร่และผู้สนใจทั้งภาครัฐ
และภาคเอกชนในด้านต่าง ๆ ให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของโลกปัจจุบันการดำเนินงานของ
สถาบันพัฒนาผู้นำท้องถิ่น องค์การบริหารส่วนจังหวัดแพร่ได้เริ่มดำเนินการเมื่อเดือนตุลาคม พ.ศ.2548
สถานที่ตั้ง หมู่ที่ 1 ตำบลสูงเม่น อำเภอสูงเม่น จังหวัดแพร่ ซึ่งมีพื้นที่รวมทั้งหมด 4 ไร่ 92 ตารางวา